خطبه(اول): موضوع: الف: در صورت نبود ورع دین به تحلیل می رود عن علی بن الحسین(ع): اَلْوَرَعُ نِظامُ الْعـِبادَهِ فَاِذَا انْقَطَـعَ ذَهَـبـَتِ الدِّیانَهُ کَما اِذَا انْقَطَعَ السِّلْکُ اِتَبَعَهُ النِّظامُ(۱) ورع نظام عبادت است وقتی ورع از بین رفت دیانت از بین رفته است همچنانکه وقتی رشته و نخ گسیخته شد دانه ها نیز متفرق می […]

خطبه(اول):
موضوع: الف: در صورت نبود ورع دین به تحلیل می رود

عن علی بن الحسین(ع):
اَلْوَرَعُ نِظامُ الْعـِبادَهِ فَاِذَا انْقَطَـعَ ذَهَـبـَتِ
الدِّیانَهُ کَما اِذَا انْقَطَعَ السِّلْکُ اِتَبَعَهُ النِّظامُ(۱)
ورع نظام عبادت است وقتی ورع از بین رفت دیانت از بین رفته است همچنانکه وقتی رشته و نخ گسیخته شد دانه ها نیز متفرق می شوند

ب:اسراف از دیدگاه اسلام(۲)
جلسه گذشته مباحثی در مورد اسراف از دیدگاه قرآن مطرح گردید موضوع بحث را پی می گیریم با بررسی دیدگاه روایات در مورد اسراف

الف:پناه به خدا از اسراف
در بعضی از ادعیه امام زین العابدین(ع) در صحیفه سجادیه
و بـعـضـی از روایـات از اسراف بـه خدا پـنـاه بـرده شده
۱-امام سجاد(ع) فرمود:
وَ نَعُوذُ بِکَ مِنْ تَناوُلِ الْاِسْرافِ(۲)
به تو پنـاه مـی بـریـم از اسـراف کـردن

۲-در دعای دیگر می فرماید:
وَاحـْجُبْنی عَنِ السَّرَفِ وَالْاِزْدِیادِ(۳)
مرا از اسراف و زیاده روی دور گردان
۳-در دعای بیستم می فرماید:
وَامـْنَعْنـی مِنَ السَّرَفِ(۴) مرا از اسراف کردن نگه دار
توضیح:
اسراف به قدری نکوهیده است که امام معصوم همانند امام زین العابدین از ابتلاء به آن به درگاه خداوند پناه برده و از محضر خدا درخواست یاری و کمک می نماید

ب:معنی اسراف
در تعدادی از روایـات واژه اسـراف
و حدود آن بیان شده است از جمله:
۱-امیرمؤمنان(ع) فرمود:
کُـلُّ مازادَ عَلَـی الْاِقْـتِـصادِ اِسْـرافٌ(۵)
هر چه افزون بر میانه روی باشد اسراف است

۲-امام صادق(ع) فرمود:
أَدْنَی الْاِسْرافِ هَراقَـهُ فـَضْلِ الْاِناءِ
وَابْتِذالِ ثَوْبِ الصـَّوْنِ وَاِلْقاءِ النَّـوی(۶)
کمترین اسراف بر زمین ریختن زیادی آب ظرف است و لباس نو را در محل کار پوشیدن و به دور انداختن هسته خرما
۳-امیرمؤمنان(ع) فرمود:
مـا فَـوْقَ الـْکَـفـافِ اِسْـرافٌ(٧)
بیش از مقدار متعارف رفع نیازها اسراف است
ج:نهی از اسراف
در بخشی از روایات از اسراف کردن نهی شده است:
۱-امام کاظم(ع) فرمود:
مَنِ اقْتَـصَـدَ وَ قَـنَـعَ بَـقِـیَـتْ عَـلَیْهِ النِّعْمَهُ وَ
مَــنْ بَــذَّرَ وَ اَسْـرَفَ زالَـتْ عَـنْـهُ الـنِّـعْـمـَهُ(٨)
هر کس میانه رو و قانع باشد نعمت در دست او باقی می ماند و هر کس به تبذیر و اسراف بپردازد نعمت از او زایل می گردد

۲-امام صادق(ع) به روایت ابان بن تغلب می فرماید:
أَتَرَی اللهَ أَعْطَی مَنْ أَعْطَی مِـنْ کَرَامَـتِـهِ
عَلَیْهِ وَ مَنَعَ مَنْ مَنَعَ مِنْ هَوَانٍ بِـهِ عَلَیْهِ لَا
آیا چنان تصور می کنی که خداوند کسی را که ثروتی داده است او را محترم میدانسته است و کسی را که محروم داشته است خوار شمرده است؟هرگز
وَ لَکِنَّ الْمَالَ مَالُ اللَّهِ یَضَعُهُ عِنْدَ الرَّجُلِ وَ دَائِعَ وَ جَوَّزَ لَهُمْ أَنْ یَأْکُلُوا قَصْداً وَ یَشْرَبُوا قَصْداً وَ یَلْبَسُوا قَصْداً وَ یَنْکِحُوا قَصْداً وَ یَرْکَبُوا قَصْداً
بلکه ثروت، ثروت خدا است و آن را در نزد اشخاص به امانت می‏گذارد و برایشان روا می‏دارد که از آن با میانه‏روی بخورند و با میانه‏روی بنوشند و با میانه‏روی بپوشند و با میانه‏روی ازدواج کنند و با میانه‏روی از مرکب استفاده کنند
وَ یَعُودُوا بِـمَا سِوَی ذَلِکَ عَلَی فُقَرَاءِ الْمُؤْمِنِینَ وَ یَلُمُّوا بِهِ شَعَثَهُمْ فَمَنْ فَعَلَ ذَلِکَ کَانَ مَا یَأْکُلُ حَلَالًا وَ یَشْرَبُ حَلَالًا وَ یَرْکَبُ وَ یَنْکِحُ حَلَالًا وَ مَنْ عَدَا ذَلِکَ کَانَ عَلَیْهِ حَرَاماً
و هرچه جز آن (مصرف اقتصادی) باشد، به فقرای مؤمنان دهند و به نابسامانی زندگی ایشان سامان بخشند. پس هر کس چنین کند، آنچه می‏خورد، حلال است و آنچه می‏نوشد، حلال است و سواری و مرکب او حلال است و زناشویی او حلال و هر کس چنین نکند بر او حرام خواهد بود
ثُمَّ قَالَ لا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُسْرِفِینَ أَ تَرَی اللَّهَ ائْتَمَنَ رَجُلًا عَلَی مَالٍ خُوِّلَ لَهُ أَنْ یَشْتَرِیَ فَرَساً بِعَشَرَهِ آلَافِ دِرْهَمٍ وَ یُجْزِیهِ فَرَسٌ بِعِشْرِینَ دِرْهَماً(٩)
سپس فرمود اسراف مکنید که خدا مسرفان را دوست نمی دارد آیا خیال می کنی که چون خدا به کسی مال دهد و او را در آن امین بداند به او این اجازه را می دهد که اسبی را به ده هزار درهم برای سوار شدن خود بخرد در صورتی که اسبی به بهای بیست درهم برای او کافی باشد
… وَ قَالَ وَ لا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لا یُحِبُّ الْمُسْرِفِین(١٠) اسراف نکنید خداوند مسرفان را دوست نمی دارد

خطبه(دوم):
موضوع: الف: فهرست مناسبتها

امروز جمعه ۲۵ آبان ۸ ربیع الاول
•شهادت امام حسن عسکری(ع)(١١)
•آغاز امامت امام زمان عج(١٢)
•درگذشت علامه محمد تقی جعفری

یکشنبه ۲۷ آبان ۱۰ ربیع الاول
•وفات حضرت عبدالمطلب جدّ پیامبر(ص)(١٣)
•ازدواج رسولخدا(ص) با حضرت خدیجه(١۴)

سه شنبه ۲۹ آبان ۱۲ ربیع الاول
•میلاد رسول اکرم (ص) به قول اهل سنت(١۵)
•آغاز هفته وحدت (میان پیروان مذاهب اسلامی)

ب:شهادت امام عسکری(ع)
بطوریکه اشاره گردید امروز ۸ ربیع الاول مصادف با شهادت امام عسکری(ع) و آغاز امامت منجی عالم بشریت حضرت مهدی(عج) می باشد

مرحوم شیخ مفید می نویسد:
خَلَّفَ اِبْنَهُ الـْمُنْتَظَرْ لِدُولَهِ الْحَقِّ وَ کانَ قَدْ اَخْفی مَوْلـِدَهُ وَ
سَتَرَ أَمْرَهُ لِصُعُوبَهِ الْوَقْتِ وَ شِدَّهِ طَلَبِ سُلْطانِ الزَّمانِ لَهُ(١۶)
فرزند منتظر خود را برای دولت خود باقی گذاشت و ولادت او را مخفی نگه داشته بود به خاطر سختی های زمان و شدت پیگیری حاکم زمان

امام محمد باقر(ع) می فرماید:
اَلْمَهْدِیُّ یَظْهَرُ بِـمَکّـَهَ عِنْدَ اَلْعِشَاءِ … نَادَى بِأَعْلَى
صَـوْتِـهِ… فـَإِنَّ اَلدُّنْیَا قـَدْ دَنَـا فـَنَاؤُهَـا وَ زَوَالُـهَا
مهدى در مکه موقع عشاء ظهورمی کند… با صداى بلند می گوید:… دنیا فنا و زوالش نزدیک گردیده و در حال وداع است
فَاِنِّی أَدْعُوکُـمْ إِلَى اَللَّهِ وَ إِلَى رَسُولِهِ وَ اَلْـعَـمـَلِ
بِکِـتَابِهِ، وَ إِمَـاتَـهِ اَلْبـاطِـلِ، وَ إِحْـیَاءِ سُـنّـَتـِهِ(١٧)
و من شما را به سوى خدا و پیامبرش و عمل به قرآنش و میراندن باطل و زنده کردن سنّت، فرا می خوانم

ج:ازدواج رسولخدا(ص)
مورخان و سـیره نویسـان روز دهـم ربیـع الاول را روز
ازدواج رسولخدا(ص) با حضرت خدیجه ثبت کرده اند(١٨)

ابن اثیر در اسد الغابه می نویسد:
حضرت خدیجـه عـلاقه منـدی خود
به رسولخدا(ص) را چنین بیان فرمود
اِنّی رَغِبْتُ فیکَ لِقَرابَتِکَ مِنّی وَ شَرَفِکَ فـی قَوْمِـکَ
وَ اَمانَتِکَ عِنْدَهُمْ وَ حُسْنِ خُلْقِکَ وَ صِدْقِ حَدیثِکَ(١٩)
من به تو علاقه مند شدم به خاطر اینکه با من خویشاوندی و در میان قوم خود شریف و در پیش قبیله ات بر امانت داری مشهوری و دارای اخلاق نیک بوده و راست گو هستی

د:هفته وحدت
برادران اهل سنت ۱۲ ربیع الاول را میلاد رسولـخدا(ص) می دانـند(٢٠)
ولی از دیدگاه شیعیان ۱۷ ربیع الاول رو میلاد آن بزرگوار می باشد(٢١)

لذا جمهوری اسلامی طول این هفته را تحت عنوان هفته وحدت میان مسلمانان اعلان کرده و در طول سالیان متمادی اقدامات بی شماری در جهت خنثی سازی توطئه های اختلاف افکنانه استکبار انجام داده است

لکن به عللی از جمله موارد زیر حرکت وحدت
در میان پیروان مذاهب اسلامی بسیار کند اسـت
۱-نوع حاکمان و شاهان کشورهای اسلامی وابسته بـه استکبار
بوده وحدت مسلمانان را با منافع خویش در تضاد می دانند

۲-کشورهای استکباری که نوعا غربی و اروپایی هستنـد وحـدت
مسلمانان را در تضاد با منافع نامشروع خود در منطقه می دانند

۳-وجود جریانهای تندرو و تکفیری همانند وهابیان در
میان مسلمانان مانع بزرگی بر سر راه وحدت هسـتند

۴-نوع رهبران دینی در کشورهای اسلامی به دلیل وابستگی به مراکز
قدرت مخالف وحدت بـوده و عوام را بـه دنبـال خود می کشـند

راهکارها:
۱-تمسک به قرآن مجید و سنت پیامبر بزرگوار(ص)
۲-تأکید مضاعف بر مشترکات بین المذاهب
۳-ایجاد گفتمان مشترک از طریق اجتماعات
۴-افشاء و به انزوا کشاندن جریانهای افراطی و تکفیری
۵-مبارزه با استکبار جهانی و افشاء توطئه های آنان
۶-پیروی از علمای مصلح و مبارز در جوامع اسلامی
۷-مقابله با حاکمان و پادشاهان وابسته به استکبار

 

خطبه در خبرگزاریها:

ایسنا

باشگاه خبرنگاران جوان

شبستان

تابناک

فارس

پی نوشت:
(۱)مجموعه ورام ج۲ ص ۸۸
(۲)صحیفه سجادیه دعای ۸
(۳)صحیفه سجادیه دعای ۳۰
(۴)صحیفه سجادیه دعای ۲۰
(۵)مستدرک الوسایل /محدث نوری ج۲ ص۶۴۵
(۶)غررالحکم/آمدی ۳۰۷
(۷)مکارم الاخلاق ص ۶۳
(۸)تحف العقول/ابن شعبه حرانی ص ۲۹۷
(۹)تفسیر برهان /سید هاشم بحرانی ج۲ ص ۱۰
(۱۰)سوره اعراف آیه شریفه ۳۱
(۱۱)تاریخ الموالید/طبرسی ص۱۰۶
(۱۲)الارشاد/شیخ مفید ج۲ص۳۳۶
(۱۳)وقایع الایام/محدث قمی ص۲۷۲
(۱۴)اقبال الاعمال/ابن طاووس ص۵۹۹
(۱۵)وقایع الایام/محدث قمی ص۲۷۴
(۱۶)کتاب الارشاد/شیخ مفید ج۲ص۴۷۱
(۱۷)منتخب الاثر/صافی گلپایگانی ص۱۷۷
(۱۸)تاریخ طبری ج۴ص۵۲۲
(۱۹)اسد الغابه/ابن اثیر ج۵ ص۴۳۴
(۲۰) تاریخ الأمم و الملوک/طبری، ج ۲، ص ۱۵۶
(۲۱)وقایع الایام/محدث قمی ص۲۷۴